Açıklama
Türk Sanatlarındaki bezeme çeşitlerinden biri olan geometrik süslemeler, bulundukları eserlere kimlik kazandırır niteliktedir. Figüratif, bitkisel ve yazı (hat) ile de süslenen eserlerde, bu dört süsleme türünün kullanılma tercihi dönemsel olarak farklılıklar göstermektedir. Bu araştırmada geometrik süsleme türünün Anadolu coğrafyasındaki öncülleri saptanmaya çalışılıp hangi dönemde hangi motifin kullanım sıklığı fazla ise onun üzerinde durulacaktır. Süslemelerin izinin sürülmesine Anadolu’nun ilk uygarlıkları ile başlanacaktır. Selçuklu döneminde altın çağını yaşayan geometrik süslemelerin, sonraki süreçte bitkisel süslemelerin gölgesinde varlığını devam ettirdiği görülmektedir. Çalışmanın evreni tüm süsleme türlerini içermeyip, geometrik süslemeler üzerinde yoğunlaşacak, bunlar arasından da sekiz köşeli ve kollu olanlarda detaylanacaktır. Geometrinin kendi içinde sahip olduğu kurallar ve keskin hatlar tasarımları da hata kabul etmeyen bir formata sokmaktadır. Geometrik örüntülerin sembolizmi, felsefi yaklaşımlar, İslami mistisizm, kozmik ilişkiler gibi alanlarda ortaya koyulan görüş ve yorumlar da araştırmada yer bulacaktır. Tarihsel sürece ait araştırmalar tamamlandıktan sonra, sanat disiplini ayırt etmeksizin, günümüz sanatçılarının eserlerinde geometrik süslemeleri nasıl konumlandırdıkları, malzeme ve teknik bilgileri ile sunulacaktır. Son bölümde takı tasarımlarında geometrik süslemelere yer veren sanatçılar eserleri ile tanıtılıp, takıların teknik çözümlemeleri yapılacaktır. Bir sanatçıyı geometriye iten neden yani geometriyi sanat girdisi olarak tercih etmesinin arka planı da araştırmanın bulguları arasında yer alacaktır. Yazılı belge ve katalog taraması, müzelerdeki örnekler, saha çalışmaları ile betimsel modele dayalı nitel bir araştırma yapılacaktır.
Geometric ornamentation, a type of decoration in Turkish art, lends identity to the works in which it is found. While works are also decorated with figurative, plant, and calligraphic motifs, the preference for using these four types of ornamentation varies depending on the period. This research will attempt to identify the precursors of geometric ornamentation in the Anatolian geography and will focus on which motifs were most frequently used in which period. Tracing the origins of these ornaments will begin with the earliest civilizations of Anatolia. Geometric ornamentation, which experienced its golden age during the Seljuk period, is seen to have continued its existence in the shadow of plant ornamentation in the subsequent period. The scope of this study will not include all types of ornamentation, but will concentrate on geometric ornamentation, specifically focusing on octagonal motifs. The inherent rules and sharp lines of geometry create a format that does not tolerate error in designs. The symbolism of geometric patterns, philosophical approaches, Islamic mysticism, and interpretations of cosmic relationships will also be included in this research. After completing research into historical processes, the study will present how contemporary artists, regardless of their art discipline, position geometric ornamentation in their works, along with information on materials and techniques. The final section will introduce artists who incorporate geometric ornamentation into jewelry designs, presenting their works and providing technical analyses. The research findings will also include the reasons behind an artist's choice of geometry as an artistic input. A qualitative study based on a descriptive model will be conducted, involving written documents and catalog reviews, museum examples, and field studies.
| Anahtar Kelimeler | Keywords | Geometrik Süsleme, Selçuklu Yıldızı, Takı Sanatı, Geometric Decoration, Seljuk Star, Jewelry Art |
|---|
